Antilliaanse boeken

 

1. Waarom elf Antillianen knielden voor het hart van Chopin – Jan Brokken

In Waarom elf Antillianen knielden voor het hart van Chopin beschrijft Jan Brokken de wortels van de Antilliaanse muziek en de Europese invloed die daarin doorklinkt. Het verhaal leest als een ontdekkings­ reis: het voert de lezer een kleurrijke en volslagen onbekende wereld binnen.

 

2. Wereldoorlog in de west

Suriname, do Nederlandse Antillen en Aruba waren tijdens de Tweede Wereldoorlog niet bezet, maar raakten wet bij de oorlog betrokken. Geraffineerde olie uit Curaçao en Aruba en bauxiet uit Suriname – een grondstof voor aluminium – waren van essentieel belang voor de geallieerde oorlogsindustrie. Engelse en Amerikaanse militairen kwamen deze industrieën beschermen. Hun aanwezigheid bracht nieuwe welvaart en een nieuwe, lossere levensstijl, maar stimuleerde ook het streven naar zelfstandigheid. Dit proces werd versterkt doordat de contacten met het moederland verbroken waren. Desondanks leefde de bevolking hartstochtelijk mee met de gebeurtenissen in Europa. Er werden inzamelingen en hulpacties georganiseerd en veel Surinamers en Antillianen vochten in geallieerde dienst. De weinige Surinamers, Antillianen en Arubanen in Nederland hadden een relatief groot aandeel in het verzet. Wereldoorlog in de West geeft een levendig beeld van deze vergeten geschiedenis.

 

3. Het hierbamaals van dona Lisa – Eric den Brabander

Het hiernamaals van Doña Lisa gaat over het leven in wat Eric de Brabander eens ‘de kakofonische orkestbak van de Cariben’ noemde, ook over óverleven, maar vooral over menswaardig leven.Het is vrijdag 30 mei 1969 als Boyo Raven ziet hoe een molotovcocktail zijn tandartsenpraktijk in de as legt. Een arbeidersstaking mondt uit in geweld. Winkels worden geplunderd. ‘De macht van het noodlot is voor eenieder onontkoombaar.’ De woorden van Boyo’s vader klinken onheilspellend. In zijn oude vissersboot zet Boyo koers richting Venezuela, weg van een brandend Curaçao, samen met zijn vriend Kai, de visser. En met hun tot de rolstoel veroordeelde vriend JonJon, die zelf zijn leven al te lang vindt duren.In Tucacas wil Boyo een nieuwe, polyester boot uit één mal laten maken. Hij valt voor de weduwe Doña Lisa, de eigenares van het fabriekje waar de polyester in lagen in de houten mal gegoten wordt. Boyo raakt verstrikt in haar dodelijke machts-strijd met een projectontwikkelaar. Overhaast kiezen de mannen zee in hun tot Doña Lisa gedoopte nieuwe boot voor een lange terugtocht naar Curaçao. Met welk doel? De wijze woorden van Boyo’s vader dreigen opnieuw bewaarheid te worden.Eric de Brabander (1953) groeide op op Curaçao. Hij studeerde tandheelkunde in Nederland, werkte enige tijd aan een universiteit in New York en keerde daarna definitief terug naar Curaçao. Het hiernamaals van Doña Lisa is zijn eerste roman.

  

4. Dubbelspel – Frank Martinus Arion
Vier mannen spelen domino. Een eindeloos lijkende warme middag lang. Onder de tamarindeboom naast het krot van taxichauffeur Boeboe Fiel, vanwaar je het mooie nieuwe huis van de gerechtsdeurwaarder Manchi Sanantonio kunt zien liggen. De twee andere spelers zijn Chamon Nicolas, een huisjesmelker, en Juanchi Pau, de idealist van het gezelschap. De mannen zijn dat zo gewoon, maar die zondag ontwikkelt hun spel zich catastrofaal. Uit de achtergronden van de dominospelers komt een beeld van het leven op Curaçao te voorschijn. Twee deelnemers zijn getrouwd, maar de andere twee blijken een geheime relatie met de vrouwen van hun tengenstanders te hebben. De roman laat veel zien over de identiteit van Curaçao en zijn bewoners, de tradities en de moraal. Een roman die je op verschillende niveaus kunt lezen: een spannend en meeslepend verhaal van vriendschap en verraad, een politieke allegorie, alsook een sfeervol tijdsbeeld van de Nederlandse Antillen in de jaren zeventig. Dubbelspel werd in 2006 uitgekozen voor de nationale lezersactie ‘Nederland leest’.

 

5. De Engelenbron – Erich Zielinski

In het oude stadsdeel Otrobanda op Curaçao meent Monchín zijn evenwicht te hebben gevonden. De Harley Davidson waarop hij als politieman reed is met keilbouten verankerd in een betonplaat op een oude waterput. Op die motorfiets vlucht Monchín uit de werkelijkheid en houdt hij existentiële monologen met zijn alter ego ‘Broeder Abt…’

Zielinski schildert met een gevarieerd pallet van emoties in De Engelenbron een wonderlijk en veelkleurig Caribisch decor waarin de mens te zien is, getekend door zijn noden en de verleidingen van het leven. De humor is nooit ver te zoeken, evenmin als de kritische ondertoon waar het penseel vluchtig overheen strijkt.

Handelen in drugs is een kunst, zoals balletdansen in een mijnenveld kunst is. Je moet goed opletten waar je je voeten neerzet en toch geen enkele noot missen van de muziek.

 

6. De geschiedenis van de Antillen

Geschiedenis van de Antillen brengt de complete geschiedenis tot leven van de zes eilanden in de Caraïbische Zee, die tot 1986 een eenheid vormden onder Nederlands bestuur. Over de oorspronkelijke Indiaanse bewoners, de komst van de Spanjaarden en later van de Zeeuwen en Hollanders. Over de slavernij en de afschaffing ervan, over het komen en gaan van olieraffinaderijen. Uiteraard komen ook de ontwikkeling van kolonie tot rijksdeel en het verkrijgen van de ‘status aparte’ en de status van Nederlandse gemeente aan bod.

 

7. Bouwen op drijfzand – Ronny Lobo

De zeer succesvolle architect Kenzo Schmidt ontwerpt gelijktijdig een huis op Curaçao voor een Hollands echtpaar uit Mexico en een nog ongetrouwd stel op Bonaire. Zijn klimaatbewuste en esthetische denken stuit op de totaal andere gedachtewereld van zijn cliënten. Waar hij rekening houdt met het natuurgebied en de mangroven, bekommert de klant zich eerder om het uitzicht en het nog aan te leggen zandstrandje. Een volgend probleem vormt een van de opdrachtgevers, de onweerstaanbare Karin Oei.